Zwykle spoglądamy na notowania giełdowe w czasie rzeczywistym, jednak klucz do zrozumienia faktycznej sytuacji rolników leży w danych transakcyjnych. Choć publikowane przez MRiRW raporty cenowe pojawiają się z lekkim opóźnieniem, ich największą zaletą jest przedstawianie realnych cen zakupu – uwzględniających faktycznie wynegocjowane stawki potrącone o bonifikaty jakościowe i opłaty handlowe.
W naszej analizie przyglądamy się średnim stawkom krajowym, a także rozpiętościom cenowym – od najniższych wycen w głębi kraju po najwyższe stawki płacone w rejonach portowych.
Pszenica w górę, kukurydza pod presją zbiorów
W tygodniu kończącym się 27 września 2026 r. średnia cena zakupu pszenicy konsumpcyjnej wyniosła 924 zł/t (+0,5% t/t, +18,1% r/r). Ziarno chlebowe stanowiło blisko połowę (48,2%) całego skupu. Podrożała również pszenica paszowa – do 886 zł/t (+0,8% t/t, +16,8% r/r).
Większość pozostałych zbóż paszowych również notowała zwyżki: pszenżyto wzrosło do 765 zł/t (+1,7%), żyto do 680 zł/t (+0,8%), a jęczmień paszowy do 771 zł/t (+3,4%).
Wyjątkiem pozostaje kukurydza sucha, gdzie napływ ziarna z nowych zbiorów obniżył średnią cenę o 2,1% t/t do 973 zł/t (+3,7% r/r). Z kolei średnia cena kukurydzy mokrej ukształtowała się na poziomie 617 zł/t.
Średnie ceny zbóż w Polsce i struktura skupu (stan na 27.09.2026 r.)
| ZIARNO / TYP | Średnia cena (zł/t) | Zmiana tygodniowa (%) | Zmiana roczna (%) | Udział w rynku (%) |
|---|---|---|---|---|
| Pszenica konsumpcyjna | 924 | +0,5% | +18,1% | 48,2% |
| Pszenica paszowa | 886 | +0,8% | +16,8% | 20,7% |
| Żyto paszowe | 680 | +0,8% | +12,0% | 4,9% |
| Jęczmień paszowy | 771 | +3,4% | +5,9% | 4,0% |
| Kukurydza sucha | 973 | -2,1% | +3,7% | 4,6% |
| Kukurydza mokra | 617 | — | +21,0% | 2,3% |
| Pszenżyto paszowe | 765 | +1,7% | +10,1% | 8,8% |
Nożyce cenowe: Porty dyktują warunki
Wpływ logistyki i bliskości infrastruktury eksportowej na lokalny rynek jest ogromny. Najwyższe stawki (Max) płacono tradycyjnie na północy i w rejonach portowych, podczas gdy transakcje z dala od portów (Min) były znacząco niższe.
Dla pszenicy konsumpcyjnej różnica cenowa wyniosła aż 118 zł/t – od 836 zł/t na południu i wschodzie kraju do 954 zł/t przy terytorium portów. Na kukurydzy suchej rozpiętość stawki wyniosła 87 zł/t (918 zł/t vs 1 005 zł/t).
Stawki minimalne i maksymalne w kraju (zł/t)
| ZIARNO | Średnia | Min (z dala od portów) | Max (porty/północ) | Różnica (zł/t) |
|---|---|---|---|---|
| Pszenica konsumpcyjna | 924 | 836 | 954 | 118 |
| Pszenica paszowa | 886 | 810 | 931 | 121 |
| Kukurydza sucha | 973 | 918 | 1 005 | 87 |
| Pszenżyto paszowe | 765 | 670 | 781 | 111 |
Polska na tle Unii Europejskiej i MATIF
W porównaniu międzynarodowym krajowe zboża pozostają konkurencyjne cenowo:
- Pszenica konsumpcyjna: Polska średnia (924 zł/t) jest o 68 zł/t niższa od średniej unijnej (992 zł/t) oraz o 126 zł/t niższa od notowań na paryskiej giełdzie MATIF (1 050 zł/t). W UE taniej jest m.in. w Bułgarii (850 zł/t) i na Węgrzech (877 zł/t), podczas gdy we Francji płaci się średnio 1 067 zł/t, a w Niemczech 982 zł/t.
- Kukurydza: Krajowa stawka (973 zł/t) pozostaje 53 zł/t poniżej średniej UE (1 026 zł/t) i aż o 220 zł/t poniżej giełdy MATIF (1 193 zł/t). Najniższe ceny w UE notują Bułgaria (844 zł/t) i Rumunia (882 zł/t).