Piątkowe zamknięcie rynków pokazało wyraźny rozłam między drożejącą energią a taniejącymi produktami rolnymi. Mimo napiętej sytuacji wojennej na Bliskim Wschodzie, giełdy zbożowe skupiły się na dużej ilości towaru w magazynach i nadchodzących raportach o zasiewach.
To tutaj rozegrały się największe wzrosty, napędzane strachem przed rozszerzeniem konfliktu z Iranem i możliwą blokadą Cieśniny Ormuz.
Ropa naftowa: Cena odmiany Brent gwałtownie wzrosła o 5,38%, osiągając poziom 113,82 USD za baryłkę.
Waluty: Inwestorzy uciekali od złotego w stronę dolara. Kurs USD/PLN wzrósł do 3,72, a EUR/PLN do 4,29. Dla krajowego rynku oznacza to droższe paliwo i wyższe koszty importu.
Europejskie kontrakty na stary zbiór (maj) zakończyły tydzień pod presją spadkową.
Pszenica: Spadła o 0,97% do poziomu 203,25 EUR/t. Dobry stan upraw we Francji (84% ocenianych jako dobre) uspokoił obawy o podaż.
Rzepak: Mimo drożejącej ropy, rzepak nie zdołał utrzymać wzrostów i zamknął się na poziomie 500,25 EUR/t (-0,40%). Przecena soi w Chicago skutecznie stłumiła impuls wzrostowy.
Kukurydza: Odnotowała niewielki spadek do 208,25 EUR/t.
W USA nastroje były jeszcze gorsze ze względu na nadchodzące raporty o rekordowych zasiewach soi.
Soja: Spadek o 1,24% (11,59 USD/buszel). Inwestorzy wyprzedawali kontrakty po oficjalnym komunikacie o poziomach biopaliw (mechanizm „kupuj plotki, sprzedawaj fakty”).
Kukurydza: Spadek o 1,07% do poziomu 4,62 USD/buszel.
Pszenica: Jako jedyna zachowała stabilność na najbliższym terminie, a dalsze serie (nowy zbiór) lekko rosły ze względu na suszę na amerykańskich polach.
W cieniu giełdowych spadków Sejm uchwalił rządowy pakiet „Ceny Paliwa Niżej” (CPN), który ma wejść w życie przed Wielkanocą. Zakłada on obniżkę stawki VAT na paliwa z 23% na 8% oraz cięcie akcyzy o ok. 28–29 groszy na litrze.
Pozorna korzyść dla VAT-owców: Dla rolników będących czynnymi podatnikami VAT obniżka tego podatku jest neutralna. Ponieważ odliczają oni VAT od zakupów, obniżenie stawki nie zmienia ich realnego kosztu netto. Interesuje ich wyłącznie cena netto, która zależy od akcyzy i marż hurtowych.
Znikomy zysk z akcyzy: Jedyną realną korzyścią jest obniżka akcyzy (niecałe 30 groszy), jednak przy obecnym wzroście cen ropy na świecie (+5,38% tylko w piątek) i słabym złotym, ta obniżka może zostać natychmiast "połknięta" przez rynkowe podwyżki cen hurtowych.
Mierny efekt końcowy: W praktyce rolnik VAT-owiec zapłaci za paliwo netto niemal tyle samo (lub więcej), podczas gdy koszty prowadzenia gospodarstwa rosną przez drożejący dolar i logistykę.
Andrzej Bąk
Źródło cen: Euronext-Paryż, CBoT
